پنجشیر در محاصره نگرانی‌های امنیتی؛ از بازداشت باشندگان تا ابهام درباره حضور القاعده

گزارشگر: صمیم بخشی | کابل تایمز نیوز | ۲۲ اکتوبر ۲۰۲۶

افزایش بازداشت‌ها و تدابیر امنیتی

پنجشیر همچنان با گزارش‌هایی درباره بازداشت باشندگان، عملیات امنیتی طالبان و نگرانی‌های حقوق بشری روبه‌رو است.

سازمان پژوهشی «افغان ویتنس» در گزارشی به تاریخ ۱۴ فبروری ۲۰۲۵ اعلام کرد که بر اساس بررسی منابع علنی، دست‌کم ۱۳۸ مرد اهل پنجشیر از جنوری ۲۰۲۴ تا پایان جنوری ۲۰۲۵ در این ولایت و مناطق دیگر افغانستان بازداشت شده بودند.

همچنان، گزارش‌های رسانه‌ای در سال ۲۰۲۶ از بازداشت شماری از باشندگان پنجشیر پس از رویدادهای امنیتی حکایت دارند. در برخی موارد، منابع محلی گفته‌اند که بازداشت‌شدگان به همکاری با مخالفان مسلح طالبان متهم شده‌اند؛ اتهاماتی که جزئیات آن‌ها در همه موارد به‌گونه مستقل تأیید نشده است.

ادعای استقرار ۳۰ هزار نیروی طالبان

عبدالله خنجانی، سخنگوی جبهه مقاومت ملی افغانستان، در ۲۰ اکتوبر ۲۰۲۶ ادعا کرد که طالبان حدود ۷۰۰ پوسته امنیتی در پنجشیر ایجاد کرده و نزدیک به ۳۰ هزار نیروی خود را در این ولایت مستقر ساخته‌اند.

به گفته خنجانی، در هر پوسته حدود ۳۰ تا ۴۰ نیروی طالبان حضور دارند. او این وضعیت را نشانه افزایش حضور نظامی و فشار امنیتی بر باشندگان پنجشیر دانسته است.

با این حال، آمار مربوط به شمار پوسته‌ها و نیروهای مستقر در پنجشیر به‌طور مستقل تأیید نشده و اطلاعات رسمی و قابل اتکایی درباره این ارقام در دسترس نیست.

نگرانی‌ها درباره حقوق بازداشت‌شدگان

سازمان عفو بین‌الملل در گزارشی در جون ۲۰۲۳ درباره بازداشت‌های خودسرانه، شکنجه و بدرفتاری با افرادی که به همکاری با مقاومت مسلحانه در پنجشیر مظنون بودند، ابراز نگرانی کرده بود.

از دیدگاه حقوق بشری، اتهام همکاری با گروه‌های مخالف به‌تنهایی اثبات‌کننده جرم نیست و هر فرد باید بر اساس شواهد مشخص و روند قانونی مورد بررسی قرار گیرد. همچنین، بستگان افراد متهم نباید صرفاً به دلیل نسبت خانوادگی مسئول شناخته شوند.

آیا القاعده در پنجشیر حضور دارد؟

حضور احتمالی القاعده در پنجشیر یکی از پرسش‌های مطرح درباره وضعیت امنیتی این ولایت است. گزارش‌های سازمان ملل از ادامه فعالیت شبکه‌های مرتبط با القاعده در بخش‌هایی از افغانستان حکایت دارند؛ اما این گزارش‌ها به‌تنهایی حضور این گروه در پنجشیر را ثابت نمی‌کنند.

بررسی منابع علنی نشان می‌دهد که اطلاعات مستقل و قابل اتکایی درباره شمار اعضای احتمالی القاعده یا وجود پایگاه‌های مشخص این گروه در پنجشیر در دسترس نیست. از این‌رو، تأیید حضور این گروه در این ولایت به شواهد معتبر و اطلاعات مستقلی نیاز دارد.

جمع‌بندی

گزارش‌های مربوط به بازداشت باشندگان پنجشیر، افزایش تدابیر امنیتی و ادعای گسترش حضور نظامی طالبان، نگرانی‌هایی را درباره وضعیت امنیتی و حقوق بشری این ولایت برانگیخته است.

در کنار این موارد، ادعاهای مربوط به حضور گروه‌های مسلح خارجی، از جمله القاعده، نیز نیازمند بررسی دقیق است. میان فعالیت این گروه‌ها در افغانستان و حضور مشخص آن‌ها در پنجشیر باید تفاوت قائل شد.

دسترسی به اطلاعات مستقل درباره سرنوشت بازداشت‌شدگان، دریافت پاسخ از مقام‌های مسئول و راستی‌آزمایی آمار مربوط به نیروها و پوسته‌های امنیتی، برای روشن‌شدن وضعیت پنجشیر اهمیت اساسی دارد.